Portmanto Yapımı: Oturaklı ve Ayakkabılıklı

Portmanto, eve girer girmez montun asıldığı, ayakkabının çıkarıldığı ve çantanın bırakıldığı yerdir. Hazır modeller ya çok sığ ya da girişe göre fazla geniş çıkar. Bu yazıda 90 santim genişliğinde, oturaklı ve altı ayakkabılıklı bir MDF portmanto yapıyoruz.

Tek levhadan çıkan bu portmanto yarım günde kurulur. Aşağıda kesim listesini, payları, askı yerlerini ve Ekim 2026 fiyatlarıyla bütçeyi bulacaksınız. Oturağın neden ortadan desteklendiğini ve portmantonun duvara nasıl bağlanacağını da ayrıca anlatıyoruz.

• Dış ölçü: 90 × 190 × 35 cm (genişlik × yükseklik × derinlik)
• Malzeme: 18 mm beyaz ya da ahşap desenli MDF-Lam
• Levha: bir adet 183 × 366 cm
• Oturak yüksekliği: 46,8 cm
• Süre: atölyede kesim 2–5 gün, evde montaj 3–4 saat
• Zorluk: kolay–orta; iki kişi önerilir
• Bütçe: Ekim 2026 itibarıyla yaklaşık 4.600–8.600 TL

Portmantonun düzeni

Portmanto iki katlıdır. Alt katta bir oturak ve onun altında iki gözlü ayakkabılık vardır. Üst katta ise arkada bir askı paneli ve en üstte bir raf durur. İki yan dikme yerden tavana doğru 190 santim yükselir ve bütün parçaları taşır.

Ayakkabılık iki göze ayrılır ve her gözde bir ayarlı raf bulunur. Her gözün iç genişliği 42,3 santimdir. Bir göze yan yana iki çift yetişkin ayakkabısı sığar. Raflarla birlikte toplam sekiz çift spor ayakkabı ya da babet alır.

Derinlik 35 santimdir. Bu ölçü bir montun omuz genişliğinin yarısından fazlasını karşılar. Mont panelin önünde rahatça sarkar. 120 santimlik bir antrede portmantonun önünde 85 santimlik geçiş kalır. Daha dar bir antrede derinliği 30 santime indirebilirsiniz.

Oturak yerden 46,8 santimdedir. Ayakkabı giyerken dizler rahat bükülür. Askılar ise 170 santime gelir. Uzun bir mont bu yükseklikte oturağa değmeden asılır. Ölçülerin nereden geldiğini vestiyer ve portmanto ölçüleri yazımızda ayrıntılı anlattık.

Kesim listesi

Bütün parçalar 18 mm MDF-Lam'dır ve tek levhaya sığar. Ölçüler santim cinsinden bitmiş ölçüdür. Testere payını atölye düşer.

No	Parça	Ölçü (cm)	Adet	Kenar bandı
1	Yan dikme	190 × 35	2	Ön kenar ve üst uç, ince
2	Üst tabla	86,4 × 35	1	Ön kenar, ince
3	Oturak tablası	86,4 × 35	1	Ön kenar, kalın
4	Alt tabla	86,4 × 35	1	Ön kenar, ince
5	Askı paneli	86,4 × 141,4	1	Bantsız
6	Oturak altı orta dikme	35,2 × 33,2	1	Ön kenar, ince
7	Oturak arka kaydı	86,4 × 8	1	Bantsız
8	Baza kaydı	86,4 × 8	2	Öndekinin uzun kenarı, ince
9	Ayakkabı rafı (ayarlı)	42,1 × 34	2	Ön kenar, ince

Paylar

Yatay parçalar iki yan dikmenin arasına girer: 90 − 2 × 1,8 = 86,4 santim. Askı paneli oturak tablasının üst yüzünden üst tablanın alt yüzüne kadar uzanır. Oturak 46,8'de, üst tablanın alt yüzü 188,2'de biter. Aradaki fark 141,4 santimdir.

Orta dikme alt tablanın üstünden oturağın altına kadar gider: 45 − 9,8 = 35,2 santim. Derinliği 33,2 santimdir, çünkü arka kenarında oturak kaydı geçer. Ayarlı raflar gözden 2 mm dar kesilir ve 1 santim geride durur. Böylece raf önden bakınca dikmelerle aynı çizgide görünmez, hafif gölge verir.

Oturak neden ortadan destekleniyor?

Oturak bir yetişkinin ağırlığını taşır. 86 santimlik açıklıkta 18 mm MDF bu yükle belirgin biçimde esner. Zamanla ortadan çöker ve kenarlarındaki vidalar gevşer. Bu yüzden oturağın altına bir orta dikme konur.

Orta dikme açıklığı ikiye böler ve her yarı 42 santime iner. Bu açıklıkta 18 mm MDF iki kişinin oturmasını rahatça kaldırır. Oturağın arka kenarındaki kayıt da yükü yan dikmelere dağıtır. Oturağı yan dikmelere, orta dikmeye ve kayda vidalayınca tek parça gibi çalışır.

Levhanın yaklaşık üçte biri artık kalır. Artıktan bir ayakkabı kaşığı askısı, küçük bir anahtar rafı ya da ikinci bir portmanto için raf çıkarabilirsiniz. Atölyeye artığı geri isteyip istemediğinizi söyleyin.

Kenar bandı

Oturağın ön kenarı her gün bacak arkasıyla temas eder. Ona 2 mm kalın bant çekin; köşeleri yuvarlatılsın. Görünen diğer kenarlara 0,8 mm ince bant yeter. Yan dikmelerin üst uçları göz hizasının üstündedir, ama tozlandıkça görünür; onları da bantlatın.

Toplam yaklaşık 10 metre ince ve 1 metre kalın bant gerekir. Askı paneli iki yanından dikmelere, üstünden tablaya gömülü olduğu için bantsız kalır.

Renk ve yüzey seçimi

Giriş, evin en çok kirlenen köşesidir. Ayakkabı tabanı, ıslak şemsiye ve çanta burada yüzeye değer. Parlak beyaz lam her izi gösterir. Mat beyaz ya da açık ahşap desen izi daha iyi saklar.

Antre karanlıksa açık renk seçin; dar alanı genişletir. Ahşap desen ise girişe sıcaklık katar ve parke ile iyi uyum sağlar. Desenli lamde desen yönünü atölyeye söyleyin. Yan dikmelerde ve askı panelinde desen dikey akmalıdır.

Askı paneline isterseniz bir ayna da ekleyebilirsiniz. Aynayı yapıştırmak yerine dört köşeden ayna tutucuyla takın. Bu durumda askıları panelin bir yarısına toplayın, diğer yarıya 40 × 100 santimlik ayna takın. Böylece montlar aynayı örtmez.

Askılar nereye takılır?

Askı paneline altı askı takılır. Askılar yerden 170 santime, panelin sol ucundan 8,2 santimden başlayarak 14'er santim arayla dizilir. Böylece ilk ve son askı iki kenardan eşit uzaklıkta durur. Her askıya iki kalın montu rahat asarsınız.

Evde çocuk varsa yerden 120 santime ikinci bir sıra ekleyin. Üç askı yeterlidir. Çocuk kendi montunu kendisi asabildiğinde portmanto gerçekten kullanılır.

Askıları paneldeki işarete takarken vidanın boyuna dikkat edin. Panel 18 mm kalınlığındadır. 16 mm'den uzun vida panelin arkasından çıkar ve duvara sürtünür. Askının kendi vidası uzunsa bir boy kısasını alın.

Duvara sabitleme şart

Askılara asılan montlar portmantoyu öne doğru çeker. Üst raf da ağırlık merkezini yükseltir. Duvara bağlanmamış bir portmanto, dolu askılarla birlikte öne devrilebilir. Bu yüzden bu adım isteğe bağlı değildir.

Askı panelinden duvara dört vida atılır. İkisi yerden 175 santimde, ikisi 60 santimde olur. Her vida panel kenarından 10 santim içeride durur. Duvar beton ya da tuğlaysa 8 mm dübel, alçıpansa alçıpan dübeli kullanın. Vidaların başını beyaz tapa ile kapatın.

Gereken malzemeler ve aletler

Malzemeler

• 6 adet portmanto askısı (çocuk sırasıyla 9 adet)
• 50'lik paket konfirmat vida (7 × 50 mm) ve kapak tapası
• 8 adet 5 mm raf pimi
• 4 adet duvar vidası ve dübel (8 mm)
• İsteğe bağlı: 86 × 35 cm, 5 cm kalınlıkta oturak minderi

Aletler

• Akülü matkap ve vidalama
• Kademeli konfirmat ucu (5 ve 7 mm)
• 5 mm matkap ucu ve derinlik stoperi
• Duvar için darbeli matkap ve 8 mm beton ucu
• Şerit metre, gönye, su terazisi, iki işkence

Tahmini bütçe (Ekim 2026)

Aralıklar Ekim 2026 itibarıyla yaklaşıktır ve KDV dahil düşünülmüştür. Ahşap desenli lam, düz beyazdan biraz pahalıdır. En az iki bayiden teklif alın.

Kalem	Miktar	Yaklaşık tutar
18 mm MDF-Lam levha (183 × 366)	1 levha	3.000–4.800 TL
Ebatlama (kesim)	1 levha	300–500 TL
PVC kenar bandı ve bantlama	10 m ince, 1 m kalın	300–450 TL
Portmanto askısı	6 adet	360–1.200 TL
Konfirmat vida ve tapa	50'lik paket	150–300 TL
Raf pimi ve küçük vidalar	8 adet + vida	80–150 TL
Duvar vidası ve dübel	4 takım	100–200 TL
Nakliye	1 sefer	300–1.000 TL
Toplam		4.590–8.600 TL
İsteğe bağlı oturak minderi	1 adet	600–1.500 TL

Bütçenin yarısından fazlası levhadır. Askılar ise en çok oynayan kalemdir; basit metal askıyla tasarım askı arasında üç kat fark olabilir. Portmanto girişin ilk görünen mobilyası olduğu için askıya biraz pay ayırmak iyi bir tercihtir.

Delik ölçüleri

• Üst tabla: yan dikmenin üst ucundan 0,9 santim aşağıda, ön ve arka kenardan 5 santim ve ortada üç konfirmat.
• Oturak: yan dikmenin alt ucundan 45,9 santimde, aynı üç noktada.
• Alt tabla: yan dikmenin alt ucundan 8,9 santimde, aynı üç noktada.
• Askı paneli: yan dikmenin arka kenarından 0,9 santim içeride, 60, 105 ve 150 santimde birer konfirmat.
• Orta dikme: oturaktan ve alt tabladan, tablanın tam ortasında, 43,2 santimde ikişer konfirmat.
• Raf pimi: ayakkabılık gözlerinin iki yüzünde, ön ve arka kenardan 37 mm içeride, 32 mm aralıkla.

Montaj adım adım

Portmantoyu yerde, sırt üstü yatırarak kurun. Askı paneli gövdenin sırtı olduğu için ayrıca arkalık yoktur. Panel takıldığında gövde kendiliğinden gönyeye gelir.

1. Parçaları sayın. Bantlı kenarların öne baktığını kontrol edin.
2. Bazayı kurun. İki baza kaydını alt tablanın altına, biri önde biri arkada olacak şekilde vidalayın.
3. Orta dikmeyi bağlayın. Alt tablanın ortasına, ön kenarla aynı hizada dik oturtup alttan vidalayın.
4. Oturağı ve kaydı takın. Kaydı oturağın arka kenarının altına vidalayın. Oturağı orta dikmenin üstüne oturtup üstten vidalayın.
5. Sol yan dikmeyi bağlayın. Dikmeyi yere yatırın; alt tablayı, oturağı ve kaydı ona vidalayın.
6. Askı panelini ve üst tablayı takın. Paneli oturağın arka kenarına oturtun, üst tablayı panelin üstüne koyun ve ikisini sol dikmeye bağlayın.
7. Sağ yan dikmeyi kapatın. Bütün yatay parçaları ve paneli sağ dikmeye vidalayın.
8. Köşegenleri ölçün. Ön yüzün iki köşegeni eşit olmalı.
9. Askıları takın. Portmanto yerdeyken askıları işaretli yerlere vidalayın; ayakta takmaktan çok daha kolaydır.
10. Ayağa kaldırın ve duvara dayayın. Su terazisiyle kontrol edin. Süpürgelik varsa panelin arkasına süpürgelik kalınlığında ara takoz koyun.
11. Duvara sabitleyin. Panelden duvara dört vidayı atın.
12. Rafları yerleştirin. Raf pimlerini takın ve rafları ayakkabı boyuna göre ayarlayın.

Sık yapılan hatalar

• Oturağı desteksiz bırakmak. İlk aylarda ortadan sarkar ve vidalar gevşer.
• Askıları çok alçağa koymak. 150 santimdeki askıda uzun mont oturağa değer.
• Duvara bağlamamak. Dolu askılarla portmanto öne devrilebilir.
• Uzun askı vidası kullanmak. Vida panelin arkasından çıkar ve duvarı çizer.
• Kapı açılma alanını ölçmemek. Dış kapı ya da dolap kapağı portmantoya çarpmamalı.

Ölçüyü girişinize uyarlama

Genişliğe G deyin. Yatay parçalar G − 3,6, ayakkabılık gözleri (G − 5,4) / 2 olur. Askı paneli G − 3,6 genişliğindedir. Askı sayısını genişliğe göre seçin; her askıya 14–15 santim ayırın.

Genişlik 120 santime çıkarsa ayakkabılık gözü 57,3 santim olur. Oturağın altına yine tek orta dikme yeter. 140 santimi geçerseniz iki orta dikme koyun ve ayakkabılığı üç göze bölün.

Daha dar bir antrede genişliği 60 santime indirebilirsiniz. Bu durumda orta dikme gerekmez, çünkü oturak açıklığı 56 santime iner. Ayakkabılık tek göz olur ve dört askı yeterlidir. Diğer projeler için kendin yap kategorimize bakın.